Od sierpnia 2010 roku osoby fizyczne oraz wspólnoty mieszkaniowe mogą starać się o dopłaty na częściową spłatę kredytu zaciągniętego na zakup i montaż kolektorów słonecznych.

Program dopłat prowadzony jest przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) we współpracy z wybranymi bankami.

 

 

Kto może ubiegać się o dopłatę?

Program dotacji skierowany jest do osób fizycznych posiadających prawo dysponowania jednorodzinnym lub wielorodzinnym budynkiem mieszkalnym, któremu służyć mają zakupione kolektory słoneczne, lub wspólnoty mieszkaniowe instalujące kolektory słoneczne na własnych budynkach wielolokalowych (wielorodzinnych). W ramach programu są jednak wyjątki. Z dotacji wyłączeni są odbiorcy ciepła z miejskiej sieci cieplnej do podgrzewania ciepłej wody użytkowej lub zasilania centralnego ogrzewania. Doprecyzowania wymaga także, co Fundusz rozumie poprzez dysponowanie budynkiem. W myśl programu jest to prawo własności (w tym współwłasność), użytkowanie wieczyste, najem lub dzierżawa, z tym, że umowa najmu oraz dzierżawy musi obowiązywać od okresu kredytowania, co najmniej do końca planowanego okresu trwałości instalacji (w praktyce minimum ok. 20 lat). Dodatkowe ograniczenia dotyczą budynków mieszkalnych, w których prowadzona jest działalność gospodarcza. W przypadku gdy obejmuje ona ponad 50% budynku, nie można liczyć na dotację. Natomiast jeśli część powierzchni budynku (mniejsza niż połowa) wykorzystywana jest pod działalność gospodarczą, to koszty kwalifikujące się do dofinansowania są proporcjonalnie pomniejszane.

 

Jaka jest wysokość dotacji?

Limit dotacji ustalono na 45% kosztów kwalifikowanych, nie więcej jednak niż 2500 zł/m2 całkowitej powierzchni zainstalowanych kolektorów. Należy zaznaczyć, że z dotacją związane są pewne koszty, które znacznie obniżają rzeczywisty poziom dotacji. Otrzymanie dotacji wymaga zapłacenia podatku dochodowego od otrzymanej kwoty dofinansowania. W zależności od dochodów beneficjenta podatek obniża dotację o 18% lub 32%. Kolejnym kosztem jest kredyt na zakup i montaż kolektorów. Niestety uzyskanie dotacji nieodzownie wiąże się z koniecznością finansowania inwestycji kredytem uzyskanym w jednym z uczestniczących w programie banków. Ten koszt zależy od wybranej oferty oraz okresu kredytowania i zazwyczaj mieści się w granicach od kilku do kilkunastu procent wartości instalacji. W najbardziej optymistycznym wariancie, przy możliwie najszybszej spłacie kredytu, koszty kredytu można ograniczyć do 5–6% wartości inwestycji. Standardowa oferta banków zakłada oprocentowanie na poziomie 10% i prowizję za udzielenie kredytu na poziomie 3–4%. Po uzyskaniu dotacji z NFOŚiGW całość kredytu można spłacić ograniczając wysokość odsetek. Należy pamiętać, że banki współpracujące z NFOŚiGW nie mogą pobierać dodatkowych opłat za wcześniejszą spłatę. Chęć uzyskania dotacji wiąże się także z dodatkowymi kosztami na etapie realizacji inwestycji. Zgodnie z programem dopłat przed realizacją instalacji należy sporządzić projekt budowlano-wykonawczy instalacji kolektorów zatwierdzony przez osobę mającą uprawnienia do projektowania. Po zainstalowaniu urządzeń należy przeprowadzić odbiór techniczny przez uprawnionego do tego wykonawcę lub inspektora nadzoru budowlanego. Sporządzenie projektu oraz odbiór techniczny są dodatkowymi czynnościami wykonywanymi jedynie z uwagi na wymagania programu dopłat i dodatkowo obniżają rzeczywistą wysokość dotacji. Choć na rynku można znaleźć firmy, które oficjalnie nie pobierają opłat za dodatkowe czynności związanie z programem dopłat, tajemnicą poliszynela jest, że koszty te przenoszone są do marż na produkty i usługi. Można założyć, że dodatkowe czynności wymagane podczas instalacji kolektorów z dopłatą podnoszą koszty instalacji minimum o 5% i realnie obniżają dotację o kolejne 11%. Sumując poszczególne koszty uzyskania dotacji, z początkowych 45% kosztów instalacji pomoc finansowa kurczy się do ok. 25–30%.

 

Co to są koszty kwalifikowane?

W programie dopłat często pojawia się określenie koszty kwalifikowane. Najprościej rzecz tłumacząc, są to wydatki, które podlegają refundacji. Od wysokości tych wydatków jest naliczana wysokość dotacji. W programie dopłat do kolektorów należy zwrócić szczególną uwagę na wybór samego kolektora. Zgodnie z założeniami programu, jeżeli kolektor nie spełnia odpowiednich wymogów i nie może zostać uznany za koszt kwalifikowany, dotacja nie zostanie wypłacona. Oznacza to, że nie na każdy kolektor można uzyskać dotację! Fundusz w wytycznych wyraźnie określił, jakie warunki musi spełniać kolektor, aby mógł uczestniczyć w programie dopłat. Możliwe są dwa warianty:

 

 

Pierwszy:

• Kolektor posiada sprawozdanie z badań na zgodność z normą PN EN-12975-2, wykonane przez akredytowane laboratorium badawcze.

• Kolektor posiada certyfikat zgodności wydany przez akredytowaną jednostkę certyfikującą.

 

 

Drugi:

Kolektor posiada europejski znak SOLAR KEYMARK nadany przez jednostkę certyfikującą. Obydwa warianty są równoważne, z zastrzeżeniem, że data potwierdzenia zgodności z wymaganą normą nie może być wcześniejsza niż pięć lat, licząc od daty złożenia wniosku o kredyt. Jeżeli kolektory zostaną uznane za koszt kwalifikujący się do dofinansowania, jako koszt kwalifikowany mogą zostać uznane:

• koszt projektu budowlano-wykonawczego rozwiązania technologicznego

• koszty nabycia pozostałych elementów instalacji, takich jak: zasobnik, przewody instalacyjne, aparatura kontrolno-pomiarowa i automatyka, koszt zakupu ciepłomierza spełniającego normy PN EN 1434

• koszt montażu kolektora słonecznego

• podatek od towarów i usług (VAT), z zastrzeżeniem, że jeżeli beneficjentowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego lub ubiegania się o zwrot VAT, podatek ten nie jest kosztem kwalifikowanym. Bardzo ważna jest także kolejność ponoszonych wydatków. Jedynie projekt instalacji może być wykonany przed złożeniem wniosku o kredyt. Pozostałe koszty muszą być ponoszone po złożeniu wniosku, a instalacja nie może być ukończona przed otrzymaniem dotacji.

 

Dotacja niestety nie dla każdego chętnego

Mimo swoich wad dotacja NFOŚiGW do zakupu kolektorów słonecznych w zależności od indywidualnej sytuacji może obniżyć koszty instalacji od 20 do 30%. Znacznie poprawia to ekonomikę tego typu inwestycji. Niestety pieniędzy z pewnością nie wystarczy dla każdego zainteresowanego posiadaniem kolektorów na własnym dachu. Według programu dopłat do roku 2014 dzięki dotacjom w łącznej kwocie 300 mln zł ma zostać zainstalowanych z dopłatą 200 000 m2 kolektorów. Zgodnie z danymi Instytutu Energetyki Odnawialnej tylko w 2009 roku zostało zainstalowanych nieco ponad 140 000 m2 kolektorów przy ciągłym trendzie wzrostowym, co może sugerować, że zakładane kwoty dopłat szybko się wyczerpią i nie będzie to tak powszechny program dopłat jak się sugeruje. Przyjmując bardzo konserwatywnie, że obecne trendy na rynku kolektorów słonecznych zostaną zachowane, zaledwie nieco ponad 20% instalacji będzie mgło liczyć na dofinansowanie.

 

Czy można uzyskać dopłatę z NFOŚiGW w przypadku własnoręcznej instalacji kolektorów?

Samodzielny montaż instalacji nie jest zalecany chociażby z uwagi na możliwość utraty gwarancji. Jednakże w związku z tym, że w budownictwie jednorodzinnym dopuszczalne jest wykonawstwo systemem gospodarczym, także NFOŚiGW dopuszcza instalację kolektorów we własnym zakresie, jednak pod protokołem odbioru podpis musi złożyć inspektor nadzoru budowlanego.

 

Sprzedawca przedstawił mi certyfikat potwierdzający znak SOLAR KEYMARK dla kolektora, ale czy będzie on zaakceptowany przez NFOŚiGW, jeśli jest po niemiecku?

Podczas składania wniosku Bank wymaga przetłumaczenia wszelkich dokumentów z języka obcego na język polski przez tłumacza przysięgłego.

 

Jaką powierzchnię kolektorów należy wpisać we wniosku o dotację?

Producent podaje ich kilka i wszystkie różnią się od siebie. We wniosku należy podać powierzchnię całkowitą kolektora, czasami określaną jako powierzchnia brutto. Jest to największa powierzchnia, jaką podaje producent dla danego kolektora.

 

Posiadam instalację i chciałem uzyskać dotację na dodatkowe kolektory.

Wyklucza się możliwość uzyskania dotacji NFOŚiGW na sfinansowanie wyłącznie zakupu kolektora (kolektorów) i wykorzystanie istniejących, pozostałych urządzeń instalacji.

 

Czy można spłacić kredyt zaraz po zainstalowaniu kolektorów, aby nie płacić odsetek?

Co prawda banki współpracujące z NFOŚiGW nie mogą pobierać opłat za wcześniejszą spłatę, jednak nie można dokonać spłaty przed otrzymaniem dotacji, która zazwyczaj wpływa na konto w ciągu 2–4 miesięcy od dokonania instalacji i przekazania do banku protokołu odbioru.

 

Droga od pomysłu do dotacji

  • Wybrać kolektory zgodne z wymaganiami NFOŚiGW posiadające badania zgodne normą PN EN-12975-2 oraz certyfikat zgodności lub znak SOLAR KEYMARK.
  • Przygotować projekt budowlano-wykonawczy rozwiązania technologicznego dotyczącego montażu instalacji do przygotowania ciepłej wody użytkowej sporządzonego lub zatwierdzonego przez osobę mającą uprawnienia do projektowania.
  • Złożyć kompletny wniosek kredytowy wraz z wnioskiem o udzielenie dotacji na częściową spłatę kapitału kredytu na obowiązującym formularzu NFOŚiGW. O kredyt można się starać w jednym z sześciu banków współpracujących w ramach programu z NFOŚiGW.
    Bankiem Ochrony Środowiska S.A.
    Bankiem Polskiej Spółdzielczości S.A.
    Gospodarczym Bankiem Wielkopolski S.A.
    Krakowskim Bankiem Spółdzielczym
    Mazowieckim Bankiem Regionalnym S.A.
    Warszawskim Bankiem Spółdzielczym
  • Podpisać umowę o kredyt z dotacją. Zainstalować kolektory zgodnie z warunkami określonymi w projekcie i umowie z bankiem. Rozliczania z wykonawcami lub dostawcami usług należy dokonywać bezgotówkowo, bezpośrednio na konto, na podstawie wystawionych faktur.
  • Dotacja przekazywana jest z NFOŚiGW w formie spłaty części kredytu na wniosku banku potwierdzającego zrealizowanie przedsięwzięcia.
  • Przeprowadzić odbiór i przekazać do Banku Protokół końcowego odbioru wraz z fakturami oraz innymi dokumentami określonymi w umowie kredytu z dotacją
  • Rozliczyć podatek dochodowy od uzyskanej dotacji.

 

Źródło: Bogdan Szymański GLOBEnergia

 

Artykuł dostępny także w e- miesięczniku TERMOMODERNIZACJA wydanie 3/2012: 

3 2012termo