Teoria mówi, że w większości przypadków jesteśmy w stanie wyeliminować mostki cieplne i zabezpieczyć się przed niekontrolowanymi stratami ciepła z budynku. Rzeczywistość niestety jest daleka od ideału. Poznajmy więc wspólnego wroga i prześledźmy, gdzie zwykle powstają mostki cieplne, a także jak wyeliminować ich wpływ.

Mostki cieplne – dlaczego powstają, gdzie ich szukać?

Powstawanie mostków termicznych wiąże się z niedociągnięciami na wielu etapach inwestycji. Wydawać się może, że głównym winowajcą jest wykonawca robót, ponieważ każde zaniedbanie budowlańca może wygenerować mostek cieplny. Z drugiej strony, nad prawidłowym przebiegiem procesu budowy powinien czuwać kierownik, a także inspektor nadzoru. Również im bardziej skomplikowana jest bryła budynku, tym większe ryzyko powstania w nim dużej ilości mostków termicznych. Decyzję o tym podejmuje się już na etapie projektowania budynku.

mostki cieplne

źródło: Shutterstock

Największe ryzyko powstania mostka cieplnego występuje w węzłach konstrukcyjnych. Są to miejsca połączeń różnych elementów przegród na zewnątrz budynku, takie jak:

  • połączenia balkonu ze stropem,
  • wieńce i nadproża,
  • miejsce montażu okien,
  • połączenie dachu i ściany zewnętrznej,
  • połączenie ściany fundamentowej z podłogą na gruncie,
  • kalenica,
  • cokół,
  • ściany piwnic oraz wieńce stropu nad piwnicą.

Rodzaje mostków cieplnych

Ze względu na miejsce występowania mostki termiczne możemy podzielić na:

  • mostki liniowe – zwykle znajdujące się na powierzchni przegrody zewnętrznej, przykładem mogą być mostki w obwodzie okien i drzwi, na krokwiach dachów spadzistych, wieńcach stropów lub w połączeniu ściany z fundamentem,
  • mostki punktowe – związane z punktowym zastosowaniem innego materiału, np. łączników do montażu izolacji.
mostki cieplne

źródło: Shutterstock

Podział z uwagi na genezę powstania obejmuje:

  • mostki strukturalne – związane z technologią budowy, występują tam, gdzie zastosowano inny niż w pozostałych miejscach przegrody materiał, np. w okolicy nadproży lub żelbetowych słupów,
  • mostki geometryczne – związane z geometrią budynku, np. w każdym narożniku zewnętrznym występuje mostek termiczny, gdyż powierzchnia oddawania ciepła (tzn. zewnętrzna powierzchnia ścian) jest większa niż powierzchnia jego dostarczania.

Skutki powstania mostków cieplnych

Zwykle w miejscach występowania mostków termicznych dochodzi do wykraplania pary wodnej, co w efekcie powoduje zawilgocenie materiałów izolacyjnych i konstrukcyjnych. Są to sprzyjające warunki dla rozwoju grzybów oraz pleśni, które są zagrożeniem dla zdrowia.

Wzrost strat ciepła wymusza produkcję większej ilości energii, przez co system grzewczy będzie zużywać więcej paliwa – nastąpi wzrost kosztów ogrzewania.

Wychłodzenie przegród może prowadzić do powstawania rys i spękań na ich powierzchni, a także do większych uszkodzeń elementów konstrukcyjnych.

Lepiej zapobiegać niż leczyć

O niwelowanie wpływu mostków cieplnych należy dbać już od etapu projektowania. Pierwszą warstwę przegród warto wykonać z wykorzystaniem materiału o wysokiej izolacyjności termicznej. Ograniczy to mostek termiczny na granicy ściany fundamentowej i nośnej. Wymurowanie pierwszej warstwy ściany z bloczków o niższym współczynniku przewodzenia ciepła niż w pozostałych warstwach ograniczy wpływ liniowego mostka na styku ściany zewnętrznej, fundamentowej oraz podłogi.

mostki cieplne

źródło: Shutterstock

Sposób redukcji mostków cieplnych zależy natomiast od technologii budowy obiektu. W budynkach murowanych dwu– i trójwarstwowe ściany lepiej zabezpieczają przez stratami ciepła. Najwięcej mostków cieplnych powstaje w przegrodach jednowarstwowych – ukruszone bloczki lub niedostatecznie wypełnione połączenia miedzy nimi są „autostradą” dla uciekającego ciepła. Przed otynkowaniem takiej ściany należy dokładnie wypełnić ubytki zaprawą o niskim współczynniku przewodzenia ciepła.

W budynkach szkieletowych przeważają mostki liniowe, powstające w okolicach szkieletu budowli. Można ograniczyć ich występowanie poprzez zastosowanie dwuwarstwowego rusztu do układania ocieplenia. Wierzchnia warstwa izolacji pokrywa wówczas rusz warstwy pod spodem. Przewodność cieplna stali jest większa niż drewna, dlatego też łatwiej jest zapobiec ucieczkom ciepła w technologii szkieletu drewnianego.

Mostki cieplne często powstają w miejscu montażu okien i drzwi. Jest to spowodowane przez niedostateczne zaizolowanie styku stolarki z powierzchnią muru. Aby zminimalizować straty ciepła w tych okolicach, warto zastosować tzw. ciepły montaż lub inaczej montaż warstwowy okien i drzwi. W rozwiązaniu tym przestrzeń między ościeżnicą a ścianą wypełniana jest pianką poliuretanową. Pianka dodatkowo zabezpieczana jest od wnętrza budynku taśmą paroszczelną, aby uniknąć wnikania do izolacji wilgoci powstającej w pomieszczeniach. Od zewnątrz natomiast przyklejana jest taśma paroprzepuszczalna, która pozwala na usuwanie wilgoci zgromadzonej w przegrodzie i dodatkowo zabezpiecza przez czynnikami zewnętrznymi.

Jak sprawdzić, którędy ucieka ciepło?

Znakomitą metodą poszukiwania mostków cieplnych, a w zasadzie kontroli jakości izolacji całego budynku, jest termowizja. Wykonane zdjęcia termowizyjne pokazują rozkład cieplny badanego elementu, który wskazuje nam drogi ucieczki cennego ciepła.

Interpretacja badań termowizyjnych – dobry sprzęt to nie wszystko

Opracowano na podstawie: Murator Plus oraz Xella Group.

Redakcja Termomodernizacja