Z punktu widzenia przydatności materiałów do izolacji akustycznej pomieszczeń i tłumienia dźwięków uderzeniowych rozróżnia się podstawowe i pomocnicze materiały do budowy barier dźwiękowych.

Podstawowym nazywa się taki materiał bądź wyrób, z którego samodzielnie może być wykonana przegroda (inaczej określana jako tzw. ustrój) o dobrych właściwościach akustycznych (np. beton, cegła). Pomocniczymi nazywa się z kolei takie materiały bądź wyroby, które pojedynczo nie nadają się do wykonania przegród o dobrych właściwościach akustycznych i zadanie to mogą spełniać dopiero w połączeniu z innymi materiałami bądź wyrobami. Do materiałów pomocniczych zalicza się wełnę mineralną (kamienną i szklaną), która wykazuje ograniczoną izolacyjność akustyczną i w związku z tym nie można mówić o jej izolacyjności akustycznej.

Cechą akustyczną wełny mineralnej jest pochłanianie dźwięku, dlatego aby zbudować przegrodę dźwiękoizolacyjną, należy połączyć wełnę z płytami gipsowymi, panelami, płytą OSB, boazerią lub blachą. Z tego względu parametry akustyczne podaje się dla konkretnych układów konstrukcyjnych. W sporadycznych przypadkach wełna mineralna może być stosowana bez żadnej osłony, jednak musi być wówczas pokryta specjalnym welonem – bez takiego zabezpieczenia bardzo szybko ulegałaby zabrudzeniu, np. w pomieszczeniach przemysłowych. Rozwiązaniem uniwersalnym, które może być stosowane na ścianach i sufitach zarówno w pomieszczeniach przemysłowych jak i reprezentacyjnych, są okładziny z płyt gipsowo – kartonowych, które są elementami pochłaniającymi energię dźwięku.

Wyroby z wełny mineralnej są stosowane zarówno do izolacji akustycznej, jak i do wytłumiania pomieszczeń i korekcji pogłosu. W ustrojach dźwiękochłonnych, takich jak sufity podwieszane czy ścianki działowe, płyty z wełny mineralnej spełniają rolę materiału pochłaniającego dźwięk i wypełniającego przestrzeń między płytami osłonowymi lub płytami osłonowymi i konstrukcją budynku. Wełnę mineralną wykorzystuje się także w ustrojach dźwiękoizolacyjnych wykonywanych na przegrodach masywnych.

Warstwy tłumiące z wełny mineralnej w podłogach pływających, stosowanych na stropach, zwiększają izolacyjność stropu od dźwięków uderzeniowych i powietrznych. Ponadto wyroby z wełny mineralnej używane są do wyciszania hałasów od instalacji – jako otuliny izolujące i tłumiące drgania przewodów, a także w tłumikach instalacji wentylacyjnych. Tak szerokie pole zastosowań wyrobów z wełny mineralnej wynika z ich właściwości akustycznych, takich jak duża chłonność akustyczna przy małych grubościach (określana współczynnikiem pochłaniania dźwięku), mała sztywność dynamiczna, duże tłumienie wewnętrzne energii akustycznej. Wartości tych parametrów fizycznych zależą między innymi od rodzaju wełny (szklanej lub kamiennej), jak i grubości samych płyt, a w niewielkim stopniu również od gęstości. Właściwości te decydują jednak wyłącznie o przydatności akustycznej wyrobów do poszczególnych zabezpieczeń akustycznych, a nie określają ich faktycznej efektywności akustycznej. O jakości akustycznej budynku należy myśleć zarówno na etapie projektu jak i samego wykonania. Komfort akustyczny pomieszczeń zależy od jakości wykonania robót – przede wszystkim od dokładności montażu materiału izolacyjnego, np. od dopasowania płyt czy mat z wełny mineralnej pomiędzy profilami konstrukcyjnymi lekkich ścianek działowych.

Ściana wewnętrzna

Konstrukcja tego rodzaju ścian składa się z lekkiego rusztu stalowego, z obustronną okładziną i wypełnieniem z wełny mineralnej wewnątrz. Ruszt tworzą dwa rodzaje kształtowników zimnogiętych z blachy ocynkowanej. Kształtowniki „U” są mocowane do podłogi i sufitu przy pomocy gwoździ wstrzeliwanych lub kołków rozporowych, a kształtowniki „C” – ustawiane pionowo pomiędzy nimi, w rozstawie co 60 cm. Dla polepszenia właściwości akustycznych pod profile „U” podkłada się systemową taśmę akustyczną.

Warto pamiętać, że na izolacyjność ścian szkieletowych mają wpływ wszystkie ich elementy składowe. Większa masa płyt okładzinowych, elastyczne ich zamocowanie do szkieletu oraz wypełnienie z wełny mineralnej powodują wzrost izolacyjności. Producenci materiałów izolacyjnych wykonanych z wełny mineralnej (kamiennej i szklanej) oferują wiele produktów przygotowanych fabrycznie do użycia w systemach suchej zabudowy wnętrz. Ma to szczególne znaczenie przy wypełnianiu przestrzeni pomiędzy okładzinami lekkich ścianek działowych, które najczęściej mocowane są do słupków pionowych rozstawionych co 60 cm. Na rynku dostępne są produkty w postaci płyt izolacyjnych o wymiarach w granicach 60 x 125 cm lub filców i mat w zwojach o różnej długości, szerokości i grubości. Dla osiągnięcia właściwych i wymaganych efektów izolacyjności akustycznej ścianki działowej konieczne jest dokładne i szczelne (najlepiej bez spoin) wypełnienie ścianki wełną – pozwoli to uniknąć mostków akustycznych i zapewnić właściwą ochronę ppoż.

Ściana zewnętrzna

ściana zewnętrznaW przypadku prac ociepleniowych zwiększenie izolacyjności akustycznej zewnętrznych ścian konstrukcyjnych ma mniejsze znaczenie. Ściana nośna z racji swojej masy stanowi na ogół wystarczającą barierę dla hałasów zewnętrznych. Podobnie właściwie zamontowane okna z szybami podwójnymi są dostateczną izolacją. Właściwie zamontowana we wnękach okiennych warstwa materiału izolacyjnego dodatkowo podwyższa komfort akustyczny mieszkań. Inaczej wygląda izolacyjność akustyczna ścian zewnętrznych w budownictwie szkieletowym. Istotną rolę odgrywa tu rodzaju szkieletu. Im większa grubość szkieletu, tym większa odległość między okładzinami, a tym samym wyższa izolacyjność akustyczna ściany. Duży wpływ na kształtowanie izolacyjności akustycznej przegrody szkieletowej ma również rodzaj okładziny, w tym przede wszystkim masa i sztywność płyt okładzinowych oraz sposób ich zamocowania do szkieletu. Im większa masa płyt okładzinowych, tym wyższa izolacyjność akustyczna ściany. Zbyt duża sztywność, spowodowana np. małym rozstawem słupków, obniża izolacyjność przegrody, natomiast elastyczne zamocowanie płyt do szkieletu przynajmniej na jednej stronie ściany (np. przez podkładki elastyczne) powoduje wzrost izolacyjności.

Przez wypełnienie przestrzeni powietrznej między okładzinami przegrody szkieletowej odpowiednio dobranym, wysokiej jakości materiałem (najlepiej, jeśli jest to materiał włóknisty – tj. wełna mineralna lub wełna szklana) można uzyskać znaczne zwiększenie jej izolacyjności akustycznej. Pamiętajmy, że działa tu tzw. prawo „masa-sprężyna-masa”. Zgodnie z nim wełna wypełniająca szkielet „amortyzuje” dźwięk przenoszony przez sztywne płyty okładzinowe. Im większa grubość wełny, tym lepsza izolacyjność akustyczna. Do wypełnienia przegród szkieletowych nie nadają się takie materiały jak: styropian, sztywna pianka poliuretanowa itp.

Sufit podwieszony

sufit podwieszanyZwiększenie izolacyjności stropów, eliminację szumu przewodów wentylacyjnych, wytłumienie wnętrz osiąga się stosując sufity podwieszone. Właściwości dźwiękochłonne sufitu zależą od rodzaju zastosowanej płyty, jej grubości oraz od głębokości, tj. odległości od powierzchni stropu. W zależności od funkcji, jaką sufit ma spełniać, może on być wykonany z jednej lub dwóch warstw płyt (np. z wełny mineralnej osłoniętej płytą gipsowo-kartonową, panelami aluminiowymi, płytami drewnianymi lub napinaną folią).

Źródło:

Termomodernizacja budynków dla poprawy jakości środowiska. Praca zbiorowa pod redakcją J. Norwisza

Izolacje(6)2003