Czy dotacje są potrzebne?

Gdy mówimy o wszelkiego rodzaju systemach w budynku, pierwszym co przychodzi nam na myśl jest kwestia dotacji. Nie można ukrywać - w Polsce jest ich bardzo dużo. W sektorze termomodernizacji jest to szczególnie zauważalne. Montaż urządzeń grzewczych, wykonanie izolacji, modernizacja okien i drzwi czy zakup instalacji fotowoltaicznej - te wszystkie przedsięwzięcia są dotowane. Każdy z nich zwiększa efektywność energetyczną budynku, co ma bezpośredni wpływ na rachunki za energię. Nie bez znaczenia są także kwestie ekologiczne. Jednak w tym ferworze wielu dotacji powstają również pytania o ich sensowność. Czy na pewno potrzebujemy ich aż tyle? 

Zdjęcie autora: Michał Jakubiec
Zdjęcie autora: Michał Jakubiec

Michał Jakubiec

Redaktor TERMOMODERNIZACJA.PL
Czy dotacje są potrzebne?

Podziel się

Pierwszą kwestią, którą najczęściej poruszają sceptycy, jest grupa docelowa, do której program dotacyjny jest targetowany. Niektórzy uważają, że dotacje powinny być dla każdego, inni z kolei, że tylko dla najuboższych. Trzeba się jednak zastanowić nad pewnym pytaniem - po co są dotacje?

Jaki cel mogą mieć dotacje?

Otóż mają one różne cele i wcale nie musi to być pomoc najbardziej potrzebującym. Każda dotacja powinna osiągnąć pewien założony wcześniej cel. Program Czyste Powietrze stworzono, aby zlikwidować trujące nas kopciuchy. W efekcie jakość powietrza w Polsce się poprawiła na tyle, że trwa zwrot w programie w kierunku termomodernizacji przegród budynku. W pewnym uproszczeniu możemy przyjąć, że głównie ta pomoc trafiała do posiadaczy starych i nieefektywnych kotłów węglowych, którzy zwyczajnie nie mieli pieniędzy na nowy kocioł lub pompę ciepła. 

Czy z programem Mój Prąd było tak samo? Oczywiście, że nie. Mechanizm ten miał na celu obniżenie kosztów fotowoltaiki, która była wcześniej bardzo droga. Dzięki programowi technologię spopularyzowano, co w efekcie obniżyło koszty inwestycji w fotowoltaikę. W dalszym ciągu jednak kwestia dotacji budzi wątpliwości, zwłaszcza gdy wprowadza się je na tak szeroką skalę. Czy są one uzasadnione?

Wiemy, że dotacje mogą mieć różne cele i mogą mieć różną grupę docelową. Niektórzy stoją przy zdaniu, że dofinansowania powinny wspomagać najuboższych. Tu jednak powstaje pytanie - kim jest taka osoba? Czy to człowiek, który mało zarabia, czy ten który mało zarabia i jednocześnie nie ma majątku w postaci dodatkowego mieszkania? To kwestia dyskusyjna, ale tutaj większym problemem jest kwestia zupełnie inna. 

Dotarcie do najuboższych

Chodzi o sposób dotarcia do osób zarówno ubogich, jak i wykluczonych od informacji o tych dotacjach. Takim osobom (często starszym) potrzeba również wsparcia na samym procesie składania wniosku i prowadzenia inwestycji. W programie Czyste Powietrze mają w tym pomóc operatorzy, których zadaniem jest i będzie pomaganie w trakcie całego przedsięwzięcia termomodernizacyjnego. To z pewnością dobry pomysł. Dzięki temu zmniejszy się liczba osób, która jest właśnie najbardziej potrzebująca, a to z kolei pozwoli im na cieszenie się zmodernizowanym i komfortowym budynkiem. 

Tak więc czy dotacje są potrzebne? Tak, bo to dzięki nim pewne raczkujące branże mogą się rozwijać, a ludzie są zachęcani do nowych technologii. Debacie powinno się poddać jednak zakres przedsięwzięć, wysokość dotacji i ich intensywność. Każdy przypadek trzeba rozpatrywać osobno i nie warto wrzucać wszystkich programów do jednego worka. Ponadto każda dotacja powinna mieć postawiony jasny cel, który musi zrealizować. Należy go określić szczegółowo w oparciu o zapotrzebowanie na daną technologię w gospodarce. W przeciwnym razie zmiany i aktualizacje zasad mogą wskazywać na podążanie na ślepo, a kolejne podwyżki na zabieg czysto populistyczny. Obywatele powinni wiedzieć, co rządzący chcą stworzyć dzięki dotacjom - bez odpowiednio prowadzonej kampanii społecznej niewiele jako społeczeństwo się nauczymy. W najgorszym wypadku właśnie przez dofinansowania możemy zniechęcić się do bardzo dobrych rozwiązaniach dla naszej kieszeni i środowiska, w którym żyjemy.

O kwestii dotacji w trakcie programu Energetyczny Talk Show na kanale GLOBENERGIA rozmawiali Grzegorz Burek - redaktor naczelny portalu GLOBENERGIA i Bogdan Szymański - wiceprezes SBF POLSKA PV.

Zobacz również